رضایت زناشویی

رضایت زناشویی، احساس عینی از خشنودی، رضایت و لذت تجربه شدن توسط زن یا شوهر است. قسمتی که همه جنبه های زندگی مشترکشان را در نظر بگیرند. (الیس، 1986 به نقل از فیروز بخت 1381)

و صورت توجه به عوامل رضامندی زناشویی می توان انتظار داشت که با افزایش سطح رضامندی و بهداشت روانی بسیاری از مشکلات روانی، عاطفی و اجتماعی کاهش می یابد.

با ارتقاء سطح رضامندی زناشویی و رضایت از زندگی، افراد جامعه با آرامش خاطر بیشتر به رشد تعالی و خدمات اجتماعی فرهنگی، اقتصادی و … خواهند پرداخت و خانواده ها نیز از این پیشرفت سود خواهند برد. (ثنایی 1373)

تحقیقات متعددی نشان داده اند که رضایت زناشویی بر سلامت روانی، جسمانی افراد و تأثیر مهمی دارد. (هاوگیتر 1986 کالیچ[1] و ماهلر[2] 1993 ، شوارتز رولپین، 1989 ، نقل از مهدویان، 1380)

همچنین تحقیقات اولسون و همکاران وی (1989) حاکی از آن است که رضایت افراد از ازدواجشان با رضایت از زندگی خانوادگی 70% و با رضایت از زندگی به طور کلی 67% همبستگی دارد.

رضایت زناشویی تحت تأثیر مجموعه ای از عوامل متفاوت است که هیچ به تنهایی برای ایجاد رضامندی کافی نیست. البته این عوامل می توانند در زوجها فرهنگهای مختلف متفاوت باشند. با توجه به مطالب فوق رضایت افراد از ازدواجشان زمینه ساز هسته اصلی رضایت از خانواده و زندگی به طور کلی است. به عبارتی می توان گفت سلامت جامعه و خانواده در گرو رضایت افراد از ازدواجشان است. (اولسون و دیگران 1989)

بررسی علل نارضایتی از زندگی زناشویی

بررسی های بسیاری توجه خود را به پیش بینی رضایتمندی از زندگی زناشویی معطوف داشته و کوشیده اند علم را به خدمت حفظ ثبات خانوادگی درآورند. حال اگر بتوانیم عواملی را که موجب موفقیت یا عدم موفقیت زنان و شوهران می شود، معین کنیم، چرا نباید افراد ذینفع را از منافع آگاهی قبلی برخوردار کنیم؟ (سکالن 1370). در این قسمت به بررسی عوامل متعددی که در ایجاد رضایتمندی از زندگی زناشویی موثر است می پردازیم.

1- ویژگی های شخصیتی

درک افراد از همسرشان، با توجه به رفتارها و ویژگی های شخصیتی او که شامل مواردی نظیر: بدخلقی، کله شقی، افسردگی، لجبازی، حسادت، اجتماعی بودن و منزوی بودن و … می شود، می تواند از عواملی باشد که نارضایتی را در همه ایجاد می کند. معمولاً اختلافات شخصی افراد با چشم اندازهای متفاوت آنان ارتباط دارد. هر کدام از همسران خود را منطقی و انعطاف پذیر و دیگری را غیر منطقی و سرسخت می پندارد. بسیاری از برخوردها ناشی از طرز تلقی شخصیتی زن و شوهر است. اگر شخصیتهای زن و شوهر به آسانی در هم نیامیزد. این خصوصیات متفاوت باعث اختلاف و کم رنگ شدن تدریجی جذابیتهای آنها برای هم می شود و در نتیجه تأثیر مخربی بر رضایتمندی آنان از زندگی زناشویی خواهد گذاشت. (بک، 1373)

2- ارتباطها

رابطه خوب و سالم زناشویی مبتنی بر عشق است. عشقی مسئولانه که به دنبال رابطه ای مسئولانه ایجاد می شود. رابطه ای مبتنی بر مساوات و برابری دو انسان که هر دو سعی شان فراهم کردن امکانات رشد و شکوفایی دیگری است.

مطلب مرتبط :   &، دانش‌آموزان، تیزهوش، فرزندپروری، نوجوانان

به طور کلی برقراری رابطه به دو صورت کلامی و غیرکلامی است.

ارتباطهای کلامی: سنجش عده ای از ارتباطها را شامل می شود. بسیاری از زوجها در انتقال امیال و احساسات خود به یکدیگر با دشواری روبرو هستند و خواسته هایشان را طوری به طرف مقابل منتقل می کنند که گویی به دو زبان متفاوت صحبت می کنند. در این شرایط هرگز عجیب نیست که دچار سوء تفاهم شوند. زوجهایی که از زندگی زناشویی خوبی برخوردار نیستند، در مقایسه با زوجهایی که زندگی مشترک موفقی دارند، در درک نقطه نظرات واقعی یکدیگر با دشواری بیشتری روبرو هستند. (بک، 1973)

3- حل تعارض

در یک ازدواج موفق، زن و شوهر معتقدند که بر سر تفاوتهای خود به توافق برسند، در تضاد و اختلاف باقی بمانند و به جای بحث و مخالفت برای مصالحه و صمیمیت تلاش کنند. با هم گفتگو کردند بخشی از تماس و مصالحه است. زوجهایی موفق نیز با هم درگیر می شوند اما با اختلاف خود برخورد منصفانه می کنند و ظرفیت قبول اختلاف، نشانه صمیمیت و نشانه یک خانواده سالم است. اختلاف سالم و خوب، سازنده است. از آنجا که هر شخص، انسان منحصر به فردی است و از آنجا که مقررات نظام هر خانواده متفاوت است. تضاد و اختلاف امری ناگزیر است، و صد البته که نحوه برخورد با این تفاوتها و حل تعارضات، در میزان رضایتمندی از زندگ زناشویی بسیار موثر است. (برواشاو، 1372)

4- مسائل مالی

مسائل مربوط به دخل و خرج هم اغلب موجبات اختلاف زن و شوهر است و با توجه به نقش دخل و خرج می توان انتظار داشت که فعالیت مشترک زن و شوهر در تحصیل اسباب معاش و پرداخت هزینه ها بر وحدت و یکپارچگی میان آنها بیافزاید. بسیاری از زوجها بر سر چگونگی مخارج با یکدیگر اختلاف دارند.

لارسن (1993) در تحقیقات خود به این نتیجه رسید که میزان درآمد و رضایتمندی از زندگی زناشویی و از عوامل موثر به حساب می آید و میزان درآمد پایین در کاهش رضایتمندی از زندگی زناشویی و انحلال رابطه نقش موثری دارد. (بک، 1373)

5- فعالیت اوقات فراغت

بسیاری از زوجها از این شکایت دارند که به قدر کافی با هم دقت صرف نمی کنند. مشکل اصلی در واقع مدت با هم بودن نیست، بلکه مسئله این است که فرصت با هم بودن چگونه می گذرد و زن و شوهر از همدیگر انتظاراتی دارند. انتظار این که اوقاتی را نیز به همدیگر اختصاص دهند. عدم توجه به این مسئله عاملی برای ایجاد نارضایتی از زندگی زناشویی در زوجها می شود. (بک، 1373)

  1. رابطه جنسی

به اعتقاد بسیاری، رابطه جنسی زن و شوهر مهمترین علت تعیین کننده کیفیت زندگی زناشویی است. اختلاف میان زن و شوهر در زمان و کیفیت این رابطه است. احساس صمیمیت، مورد پذیرش قرار گرفتن و لذت متقابل، تقویت کننده غریزه جنسی و کاهش احساس عشق و صمیمیت و پذیرش، تضعیف کننده ی آن است.

مطلب مرتبط :   نظریه های مختلف روانشناسی درباره شادی

کاهش میل جنسی و در نتیجه عملکرد جنسی ممکن است دست به حساب تضعیف عشق محبت گذاشته شود و در نتیجه دایره بسته ای شکل می گیرد. کاهش احساس نیاز به یکدیگر، جذابیت و ارضای جنسی را کاهش می دهد و در اثر آن میزان احساس نیاز به یکدیگر کمتر می شود و در نتیجه رضایتمندی از زندگی زناشویی کاهش می یابد. (بک ، 1373)

7- بچه و ازدواج

افراد و توافق آنان در مورد بچه داشتن و نیز تعداد و تربیت بچه ها و تأثیر آنان بر روابط زناشویی از عوامل موثر و رضایتمندی از زندگی زناشویی است. احساس مسئولیتی که هر کدام از والدین نسبت به فرزندان و پرورش آنان دارند زمینه دعواهای زیادی است. غالباً تعارضات و کشمکشهای حل نشده زن و شوهر به موضوع پرورش کودک کشانده می شود، چون آنها نمی توانند ایفای نقش پدر و مادری را از نقش زن و شوهری تفکیک کنند و در نتیجه مشکلاتی ایجاد می شود (مینوچین، 1373)

8- خانواده و دوستان

ارتباط با دوستان و فامیل و روابطی که با اقوام وجود دارد از عواملی است که می تواند بر روابط زناشویی و میزان رضایتمندی همسران موثر باشد. وابستگی عاطفی زن و شوهر به خانواده هایشان در بسیاری از موارد می تواند بر روابط زناشویی تأثیر سوء بگذارد. وظیفه زن و شوهر جدا شدن از خانواده های اصلی خود و تبادل نظر و توافق برسد برقراری روابط متفاوتی با والدین و خواهران و برادران است. (مینوچین، 1373)

9- نقشهایی مربوط به برابری زن و مرد

اعتقادات، احساسات و نگرشهای افراد، سهم و نقشهای مختلف زناشویی و کیفیت زندگی در خانواده را نشان می دهد. کار بسیاری از زوجها بر تقسیم وظایف و این که زن و شوهر هر کدام موظف به انجام چه مسئولیتهایی هستند به اختلاف می کشد. از دیرباز بر اساس یک رسم متداول نقش مرد در خانواده، تحصیل درآمد و نقش زن انجام کارهای خانه و نگهداری در بچه ها بوده است. اما وقتی بچه ها بوده است. اما وقتی هر دو بیرون از منزل کار می کنند، زن اغلب مسئولیت دو گانه ای پیدا می کند. با توجه به تحولات تدریجی و موقعیتی که امروزه فراهم آمده زن و شوهر در کار تأمین درآمد و انجام وظایف خانه داری با هم مشارکت می کنند گاه زن و شوهر در انجام وظایف و مسئولیتهای کارشان به بحث و اختلاف می کشد و یکدیگر را به زیر پا گذاشتن پیمان نامه ازدواج متهم می کنند. (بک، 1373)

10-جهت گیری عقیدتی (مذهبی)

عقاید مذهبی در سعادت کانون خانوادگی نقش موثری ایفا می کند. متخصص بهداشت روانی، ازدواج فرد از مذاهب مختلف را غیر عاقلانه می داند. بخصوص هنگامی که زن و مرد و عقاید مذهبی خود ایمان کامل داشته و انعطاف پذیر باشند. عقاید مذهبی متفاوت و تفاوت در میزان تعهد و ایمان همسران از عوامل مهم نارضایی از زندگی زناشویی است (میلانی فر، 1373)

[1] . Kalich. N

[2] . Mahler

دسته بندی : مقالات