مهارت تفکر خلاق

تعریف: مهارتی است که شخص از تلفیق مهارت های حل مساله وتصمیم گیری، از افکار یا روابط نو برخوردار شده و قدرت کشف و انتخاب راه حل های جدید را  پیدا می کند. این نوع تفکر، هم به مسأله و هم به تصمیم گیری مناسب کمک می کند با استفاده از این نوع تفکر، راه حل های مختلف و پیامدهای هر یک از انها بررسی می شود تا در اختیار روند تصمیم گیری قرار گیرند این امر فرد را قادر می کند تا مسایل را از ورای تجارب مستقیم خود در یابد و حتی در زمانی که مشکلی وجود نداردو تصمیم گیری خاصی لازم نیست، سازگاری و انعطاف پذیری بیشتری به زندگی روزمره خود بپردازد(رضایی،1387).

2-1-12-1- اصول تفکر خلاق:

1- برای اینکه بهتر بتوانید از فکر خلاق خود استفاده کنید هر گونه تصمیم گیری را عقب بیندازید.

2- ذهن خود را آزاد بگذارید.

3- تا آن جایی که می توانید راه حل های بشتری بیاید. حتی بکوشید راه حل های منفی را هم مطرح کنید.

4- هیچ نوع قضاوتی را انجام ندهید.

5- تا آنجایی که می توانید راه حل تولید کنید(رضایی،1387).

2-1-12-2- فواید مهارت تفکر خلاق

1- تفکر خلاق باعث می شود ذهن انسان باز و گسترده شود.

2- تفکر خلاق باعث می شود فرد برای مشکلات خود راه حل های متعدد پیدا کند.

3- مانع از نا امیدی، در ماندگی و استیصال می شود.

4- از اقدام به خود کشی جلو گیری مد کند.

5- از اعتیاد جلو گیری می کند.

6-از آسیب های روانی و اجتماعی جلو گیری می کند(نوری،1389).

مطلب مرتبط :   نظریه های مختلف روانشناسی درباره شادی

2-1-12-3- ویژگی‌های یک فکر خلاقانه

1- روان بودن تفکر : توانایی تولید تعداد زیادی پاسخ متفاوت در مدت زمانی خاص ومعین.

2- قابلیت تغییر پاسخ ها : توانایی تولید پاسخ هایی با خصوصیات متفاوت از هم.

3- بکر بودن فکر : توانایی تولید پاسخ های غیر معمول وغیر عادی.

4- ماهرانه بودن پاسخ ها : توانایی توسعه دادن و گسترش یک فکر و استفاده ماهرانه وزیرکانه از فکر(دهستانی،1392).

2-1-12-4- موانع خلاقیت فرزندان در خانواده

1- تاکید بیش از حد والدین بر هوش و حافظه کودک.

2- ایجاد رقابت میان کودکان.

3- تاکید افراطی بر جنسیت کودک.

4- قرار دادن قوانین خشک و دست و پا گیر در منزل.

5- عدم آشنایی والدین با مفهوم واقعی خلاقیت.

6- انتقاد مکرر از رفتارهای کودکان.

7- بیهوده شمردن تخیلات کودکان.

8- عدم شناسایی علایق درونی کودک.

9- عدم وجود حس شوخ طبعی در محیط منزل.

10- تحمیل نقش بزرگسالان به کودک.

11- مخالفت والدین با بعضی بازی ها به علت کثیف شدن لباس ها.

12- محیط سرد خانواده.

13- تبعیض در خانواده.

14- اجبار به هم نوایی.

15- پاداش.

16- قانع بار آمدن کودک.

17- تاکید بسیاری به نمره امتحانی.

18- ترس از شکست(رضایی،1387).

2-1-12-5- باورهای منفی

1- این باور که برای هر مشکلی فقط یک راه حل درست و منطقی وجود دارد.

2- این باور که من قدرت خلاقیت ندارم.

3- این باور که فقط بعضی از افراد قدرت خلاقیت دارند.

4- این باور که من نمی توانم در برابر مشکلاتم کاری انجام دهم.

5- این باور که خلاق بودن یعنی بچه گانه عمل کردن.

6- بزرگ کردن مشکل و این باور که مشکلات بزرگتر از توان ماست(نوری،1389).

مطلب مرتبط :   ارزیابی عملکرد چه فایده ای دارد؟

 2-1-12-6- راه کارها و پیشنهادهایی برای خلاقیت کودکان و نو جوانان:

1- والدین به کودکان احترام بگذارند و به توانمندی های آنان آگاه باشند.

2- به آنها آزادی عمل دهند زیرا ابتکار و خلاقیت کودک غالبا در زمان های شکوفا می شود که از آزادی عمل برخوردار باشند.

3- والدین باید به کودکان اجازه دهند به طور خودجوش وخلاقانه به کارهای مورد علاقه خویش بپردازند و با ملایمت و احتیاط فعالیت آنان را هدایت کنند.

4- والدین باید خود به عنوان الگوی خلاق برای فرزندان باشند، زیرا اگر کودکان الگوی خلاق داشته باشند خلاقانه تر عمل می کنند.

5- والدین باید نظارت و مراقبت خود را نسبت به فرزندان کاهش دهند.

6- والدین باید فرزند خود را آن گونه که هستند تربیت و آماده کنند نه آن گونه که می خواهند.

7- والدین باید به فرزندان بیاموزند که برای حل مساله تنها به یک راه فکر نکنند و به دنبال راه های جدید تر و متنوع تر باشند.

8- اگر والدین به خواهند در مورد پیشرفت فرزندان سوال کنند باید سوالاتی را بپرسند که با چرا و چگونه آغاز می شود.

9- والدین به تفاوت های فردی فرزندان توجه کنند.

10- از تحمیل یک الگوی خاص بپرهیزند.

11- والدین کودکان را به بازی با گل تشویق کنند زیرا گل وسیله سه بعدی است هنگام کار با این وسیله کودک آزادی خلاقانه ای را نسبت به وسایل دو بعدی دیگری نظیر نقاشی و طراحی بدست می آورد(رضایی،1387).

دسته بندی : مقالات